Hattemse Golf En Country Club

GEO Certified® 01/2015
Hattem,
Netherlands
Telephone: +31(0)38-4441909
Hattemse_foto_club_image

The premises of the Hattem Golf & Country Club cover 20 hectares (owned by the club) and are situated between a former railway (currently a bike path), the Apeldoorn canal, a sport complex, a number of residential homes, and an ecological corridor (part of the Dutch National Ecological Network). This ‘deer corridor’ is one of the eight ecological gates that connect the Veluwe nature reserve to surrounding nature cores that reach into Germany. There used to be a paper mill here; the landscaping into a ‘deer corridor’ has had very positive ef…

Paul van Kan, GEOSA, Accredited Verifier Read verifier report.

GEO Certified® Report

GEO Certified® is the symbol of great golf environments worldwide – designating that a golf facility has met a credible standard in the areas of nature, water, energy, supply chain, pollution control, and community, and is committed to continually improve. GEO Certified® is widely trusted and endorsed by a growing number of organizations and people, both inside and outside golf.

Click below to read about the activities undertaken by this golf facility to operate sustainably.

Facility details

Golf Courses
Hattemse Golf @ Country Club (9 holes, year opened 1930)
1 Clubhouse(s)
2 Maintenance Facility/Facilities
1 Practice Facility/Facilities

Nature

De baan ligt op zandgrond tussen de IJsseldelta en het Veluwe massief. De baan ligt in de Ecologische hoofdstructuur, tegen een ecologische verbindingszone aan (‘Hertencorridor’).
Het landschap rond de golfbaan heeft zich tijdens en direct na de laatste ijstijd gevormd. Er ontstonden parallel lopende zandruggen, zoals de boswallen langs de eerste en negende hole. Ze zijn bepalend voor het ontwerp en het karakter van de baan.

De baan combineert parkholes met bosholes en is voor een deel heuvelachtig. Rondom de golfbaan worden bospercelen afgewisseld met landbouwgronden. Langs de baan loopt de grift waar zich in de wanden enkele nesten bevinden van ijsvogels. De afwisseling van biotopen genereert een grote diversiteit aan dieren, insecten en planten.

Inventarisaties van vogels gebeurt elk jaar, rond half april. Grassen, planten en fauna zijn in jun/juli 2013 bekeken, paddenstoelen in najaar/voorjaar.

The golf course of the Hattemse is situated between the Delta of the IJssel and the lands of the Veluwe, on a sandy surface and is part of a larger area that was allocated by the government for animal migration (the Ecological Highway). The course is directly next to a specific ecological connection for deer.

Processes of the ice age shaped the course and the surrounding landscape. Sand ridges such as the bossy ramparts on the first and the ninth hole date from that age and run parallel on the course. The design and these hills are an integrated whole, they form the bases for the authenticity and character of the course.

The course combines park holes and holes in woodlands and is partly hilly. A number of biotopes surround the course: such as woodlands and agriculture. The grift, a small river, runs along side the course. In the river walls of the grift Kingfishers have their nest. The alternation of biotopes results in a large diversity of animals, insects and plants.

Birds are counted in April. Grasses, plants and fauna were last listed in june 2013.


Consultation & Surveys

This golf facility consults the following organizations regarding landscape heritage conservation:

  • Environment commitee Hattem/Heerde

No landscape assessments or surveys have been undertaken at this golf facility.

This golf facility consults the following organizations regarding ecosystem protection and enhancement:

  • IVN afdeling Hattem – Heerde
  • Gelders Landschap
  • Provincie Gelderland

No ecological surveys have been undertaken at this golf facility.

Rare, protected and notable species occurring at this golf facility:

Local name Scientific name
Kruisbladwalstro Galium cruciata
Kamgras Cynosurus cristatus
Diverse soorten vleermuizen
Das Meles meles maten

This golf facility does not monitor any species as indicators of environmental quality.

Habitats & Designations

This golf facility does not feature any landscape designations.

Area of habitats / vegetation types, and associated designations at this golf facility:

Title Estimated Area (Hectares) Designation
Bos en boswallen 7 None
Natuurrough 26 N/A

Turfgrass

Size and estimated species composition of amenity turfgrass maintained at this golf facility.

Estimated Area (Hectares) Turfgrass Species Sward Composition (%)
Greens 0.45 Hectares Agrostis stolonifera / palustris 70%
Poa annua 30%
Tees 0.27 Hectares Lolium perenne 30%
Poa pratensis 30%
Fairways 7.1 Hectares Agrostis tenuis / capillaris 60%
Festuca rubra 20%
Semi Rough 1.0 Hectares Agrostis tenuis / capillaris 60%
Festuca rubra 20%

These turfgrasses are optimal for the circumstances at this club because:
De gekozen grassen passen het best op de ondergrond. Het gebruik zorgt voor een gezondere green die met minder middelen gezond kan blijven. De keuzes worden beschreven in het baanbeheerplan en in de quick scan (voor de greens, deze wordt elk jaar gemaakt door een extern expertbureau).

This golf facility assesses mowing patterns every: year years

This golf facility consults the following individuals / organizations regarding its grassing plan:

  • Alan Rijks, golfcourse architect
  • NiB Scan Pro

This golf facility is making the following efforts to manage the playing quality expectations of customers:

Activity Description
Establishing clear internal policies for irrigation, fertilization, colour, cutting heights, overseeding etc De greenkeepers werken aan de hand van een baanbeheerplan, waarin de eisen staan waaraan het onderhoud dient te voldoen. Duurzaam beheer is geïntegreerd in het baanbeheerplan. Het plan wordt door het bestuur goedgekeurd. De voortgang voor de greens wordt door een professioneel bedrijf gemonitord en beoordeeld.
Promoting the playing quality values of more naturalized turf, particularly fairways and semi-rough De Hattemse voert al sinds jaar en dag een 'Engels' baanbeleid: de semirough en fairways worden zo min mogelijk besproeid. Het gras mag geel en bruin worden in de zomer. Dit wordt regelmatig aan de leden verteld via allerlei media. Het komt het spelplezier en de sport ten goede.
Promoting the financial benefits of presenting sustainable surfaces Het greenbeleid is ingezet om te voorkomen dat de greens vervangen moesten worden. Daar was veel druk op vanuit de leden jaren geleden. Het onderwerp is vaak aan de orde geweest, en er is uiteindelijk gekozen voor een duurzame aanpak. De financiele voordelen zijn in de AV besproken en in het clubblad aan de orde geweest.
Improving customer understanding around greens maintenance Acht jaar geleden is een lange termijnplanning gemaakt waarin gewenste grassen langzamerhand de overhand konden krijgen. Dit beleid is uitgebreid met leden besproken en de resultaten zijn regelmatig teruggekoppeld via clubblad, AV en nieuwsbrief. De resultaten zijn zeer positief, de aanpak een succes. Leden geven aan dat de greens nog nooit zo goed geweest zijn.
Demonstrating the direct relationship between environmental best practice and year round high quality playing surfaces Zie aanpak greens. Het verarmen van de rough, met haar effect op soortenrijkdom, heeft enorm effect op speelplezier. De rough hoort bij de baan, maar een vette rough geeft veel irritatie en kritiek. Een open, en daarmee golftechnisch beter rough voldoet beter aan het doel.

Conservation & Enhancement

This golf facility is undertaking the following activities to conserve landscape character:

Activity Description
Allowing seasonal variation of course coloration and texture Ja. Zie ook boven (fairways). Dit is al hele lang beleid.
Ook bepaalde plekken naast de greens worden van nature snel kaal, zoals op de achtste en de derde.
Appropriately matching mowing lines to contours Ja.
Protection and restoration of historic features Het natuurlijke ontwerp van de baan is een van de kernwaarden van de Hattemse. Behoud van dit ontwerp is doelstelling van bestuur.
De oude bunker onder de eik op de zesde is een oude schapendrinkplaats. De boom wordt om het jaar door een specialist gesnoeid om behouden te blijven.
Discreet on-course signage and furniture De plastic richtingsborden in de baan zijn deze winter vervangen door houten, onbewerkte bordjes. Op een aantal plekken zijn banken gemaakt van hout van de baan. Deze banken zijn onbewerkt en de afkomst is overduidelijk.
Conservation of specimen trees Er staan een aantal oude eikenbomen op het terrein die door een specialist gesnoeid worden (eiken op eerste en eik op zesde).
Screening and softening unsightly man-made features Hekken worden hier en daar beplant daar waar ze in zicht komen (langs de achtste en achter de afslagplaats van de derde. De paden hebben een neutrale kleur gekregen die opgaat in de baan. Twee jaar geleden lag er nog rood mijnsteen.

This golf facility is undertaking the following activities to improve the landscape ecology of the golf course:

Activity Description
Minimizing the amount of amenity grass Zie boven: beleid van de greens.
Increasing the size of habitat patches De baan heeft maar weinig hectare tot haar beschikking, het is schipperen met de ruimte. De semirough en rough wordt langzaam, over de jaren, wat breder. Hierdoor is er minder druk vanuit de leden door het jaar heen om de echte, natuurlijke - hoge - rough, te maaien.
Connection of patches with external habitats Samenwerking met de Provincie en Gelders Landschap om een hertencorridor direct naast de baan mogelijk te maken. Er zijn stukken grond geruild. De AV heeft van harte met de ruil ingestemd.

This golf facility is undertaking the following activities to improve the quality of habitats on the golf course:

Activity Description
Creation of botanically rich rough grassland Delen van de baan bestaan uit rough die een keer per jaar gemaaid wordt (verdere verarming) - 3.8 hectare. Hierin is een gras gevonden van de rode lijst gras.
Promoting species and structurally diverse woodlands Er zijn/worden vogelbosjes aangepland.

Establishment of littoral shelves and marginal vegetation in wetland areas N.v.t.
Maintenance of an appropriate balance of open water and aquatic vegetation n.v.t.

This golf facility is undertaking the following activities to conserve and enhance biodiversity on the golf course:

Activity Description
Provision of nesting and nectar for pollinators Er is een bijenhotel gemaakt in boomstammen.
Installation of nest boxes Er hangen diverse nestkasjes. Deze worden regelmatig gecontroleerd door onze vogelaar.
Creation of micro-habitats (eg log and stone piles) Hier en daar blijft hout liggen, vooral bij de randen van de course (bv langs hole 7).

Water

Het beleid voor het watergebruik is dat fairways zo min mogelijk besproeid worden. De (semi) rough wordt niet besproeid). De greens en aprons worden wel besproeid. Hiervoor wordt bronwater gebruikt. De ambitie is om dit minimale niveau te handhaven.

Er zijn discussies gaande om verdergaande besparingen van water te combineren een verbetering van de greens. Met een computergestuurde besproeiingsinstallatie kan gerichter en doelmatiger bewaterd worden. Dit is een een vroeg stadium,. besluitvorming, financiering en fasering ontbreken nog.

Op drinkwater kan bespaard worden, bijvoorbeeld door een regenton te plaatsen ten behoeve van het wateren van planten op het terras. Om echter tot structurele drinkwaterbesparing te komen is meer inzicht nodig in het verbruik. Dat is de eerste prioriteit van het bestuur.

The fairways are only watered when absolutely necessary for the survival of the grasses. The (semi) rough is not watered. This has been policy for a long time. Fairways get yellow and brown in summer up to the point that sand patches appear. Greens and aprons are watered with spring water. The goal is to maintain this minimal level.

Debates are ongoing on the possibility of further water saving in light of improvements of the greens: an automated sprinkler system is more effective and more efficient. This subject is still in a very early stage, financing and planning are still missing.

The club can limit the use of drinking water, for instance by using a butt to collect rainwater for use for the plants in pots. At this point in time however, information on the specific use of drinking water is still lacking, and with that insights and plans on the possibilities on saving drinking water. Establishing a better understanding is a first priority in order to obtain structural improvement.

Sources & Consumption

The following water audits have been undertaken at this golf facility:

Title Author Date View document
Uitslag wateronderzoek Prograss professional Grass Service 2013/09/18

The water used at this golf facility is drawn from the following sources:

2013 Source(s) % of supply Total Consumption
Clubhouse(s) Public / Potable 100% 350 Cubic Metres
Golf Course Groundwater 100% 8,350 Cubic Metres
2012 Source(s) % of supply Total Consumption
Clubhouse(s) Public / Potable 100% 369 Cubic Metres
Golf Course Groundwater 100% 4,352 Cubic Metres
2011 Source(s) % of supply Total Consumption
Clubhouse(s) Public / Potable 100% 518 Cubic Metres

Irrigation & Efficiency

The following areas receive irrigation at this golf facility:

Greens Weekly
Tees Never
Fairways Never
Semi-Rough Never
Rough Never

The irrigation system at this golf facility is:
Semi-automatic

The irrigation system at this golf facility is:

Serviced every 1 years

This golf facility is undertaking the following activities to maximize irrigation efficiency:

Activity Description
Selection of grass species Het gras is geselecteerd op onze omstandigheden. Er wordt vrijwel nooit door de baan geirrigeerd. Het gras mag geel worden. Dit is al sinds jaar en dag beleid ("Engels" beleid). De greens worden beregend naar behoefte, afhankelijk van de weersomstandigheden.
Soil decompaction and thatch management Tees 4 x per jaar met pennen van 12mm. 2 x per jaar voor het vertidrainen dressen alleen zand.
Fairway In naseizoen/winter maandelijks geslipt. Plekgewijs bezand. Verticuteren: 2 cm. 1 x verticaal gemaaid per jaar.
Greens: maandelijks. 2 x per jaar lange pennen. 2008/2009 en 2011 drill en fill.

Timing and dose of water application Naar gelang behoefte door weer: alleen greens en voorgreens.
Analysis of soil moisture Het wordt niet gemeten, ervaring van hoofdgreenkeeper.
Incorporation of evapotranspiration rates and weather data Deze worden bijgehouden door hoofdgreenkeeper.
Use of wetting agents Revolution en (incidenteel) aquadoc.
Targeting of sprinkler heads Er staan sectorsproeiers bij de green. De afstelling wordt regelmatig bekeken door hoofdgreenkeeper.
Optimizing system pressure Automatisch door pompsoftware.
Adoption of cutting edge nozzle technology Nee

This golf facility is undertaking the following activities to conserve / reduce / minimize water consumption:

Activity Description
Low-flow urinals and toilets Ja.
Use of water efficient appliances Regeton wordt aangeschaft
Use of efficient shower technology Nee, in de winter gaat het warme water uit voor de douches.
Repairing leaks Als ze voorkomen.

Energy

Aandacht voor duurzaamheid mbt de de faciliteiten is recent. Er zijn kleine aanpassingen gedaan, zoals bewegingsmelders voor verlichting , spaarlampen en ontkoppeling van het energiesysteem van woonhuis en clubhuis. De mogelijkheden zijn echter beperkt: het clubhuis is verouderd. Het energiegebruik is hoog. Bomen blokkeren het gebruik van zonnepanelen. Er wordt veel - eigen - hout gestookt, zonder effect op de warmte in het clubhuis.
Het bestuur wil zich eerst richten op het gasverbruik. Over het plaatsen van een kachel in de huidige open haard, of om machines en gereedschap te vervangen door elektrische middelen, zijn discussies gaande.

De belangrijkste stap is het vaststellen van energiedoelstellingen. Daarvoor is meer inzicht in verbruik noodzakelijk. Er wordt ook een plan ontwikkeld om het clubhuis in fases aan te passen. Per fase worden verbeteringen meegenomen. De eerste concepten zijn aan de leden gepresenteerd.

During the GEO process, small adjustments have been made to improve energy consumption, such as motion sensors to regulate the light on several spots, or energy saving lamps en the disengagement of certain energy control systems.
Possibilities are limited. The clubhouse is not up to modern standards in energy usage. Energy usage is high, an ongoing concern of the board of the golf club. Trees block the use of solar arrays. The fireplace is not effective. First priority of the board is to lower gas consumption. Two items are in debate: more efficient use of available wood for the production of warmth and the slow replacement of machines and tools by electrical counterparts. First priority however is to establish energy expenditure goals, which require s better understanding of the current usage. Furthermore, a plan is being developed to adapt the clubhouse phased over a period of time up to ten years or more during which adequate measures can be incorporated. Last year first concepts of the plans were presented to the members of the club.

Sources & Consumption

No energy surveys have been undertaken at this golf facility.

This golf facility does not consume any renewable energy or resources.

Consumption of non-renewable energy and resources at this golf facility:

2013 2012 2011
Diesel (Cubic Metres) 3000 3000 3000
Natural Gas (Cubic Metres) 11242 5396 14825
Non-renewable Grid (kWh) 66469 59700 115300
Petrol (Cubic Metres) 500 500 500

Energy Efficiency

This golf facility is undertaking the following activities to diversify energy and fuel supply:

Activity Description
Installation of photovoltaic and / or solar panels Door bomen rond clubhuis stokkenhok en werkplaats, is het rendement van zonnepanelen onvoldoende. Ook de dakconstructie lijkt te licht.
Use of electric hybrid vehicles De baancommissie bekijkt of bij vervanging er overgestapt kan worden naar elektrische opties. Bij de eerste vervanging, een greenmaaier, blijken kosten hoger, het budget is hier de beperkende factor.
Vervanging energievretende apparatuur De grote server, een enorme energievreter, die door overgang naar cloud-applicaties vrijwel onbenut was, is vervangen door een moderne en energiezuinige NAS.

This golf facility is undertaking the following activities to reduce energy consumption:

Activity Description
Investment in low-energy heating and air conditioning systems Woning is ontkoppeld van het clubhuis. Er is een energie zuinige ketel voor de woning geplaatst.
Plannen: Commissiekamer en kantoor worden ontkoppeld van verblijfsruimte. Er wordt een extra groep ge-installeerd.
Optimizing thermostat levels for heating and refrigeration Ontkoppeling cv en warmwaterinstallatie van woonhuis en clubhuis (2012/2013). Als 's ochtends vroeg in het woonhuis de verwarming aanging, ging deze in het clubhuis ook aan bijvoorbeeld.
Enhancement of natural ventilation opportunities Onderdruk door keukenafzuiging veroorzaakt een luchtstroom vanuit verblijfsruimte naar keuken.
De open haard heeft geen eigen luchttoevoer. Verbrandingslucht wordt onttrokken aan verblijfsruimte.
Upgrading of building insulation Het vlekkenplan is een ambitieus plan van het bestuur om gefaseerd het clubhuis aan te pakken. Per fase is isoloatie van het clubhuis onderdeel. Het concept van het vlekkenplan is aan de leden gepresenteerd, op dit moment is een architect, een van de leden, bezig om de fases uit te werken voor verdere besluitvorming.
Use of natural light (e.g. sunlight pipes) Er is een dakraam aanwezig in het clubhuis. Op de zolder (kopieerruimte) is ook natuurlijk licht aanwezig in een kamer.
Installation of low-energy lighting In het clubhuis is een deel van de lampen vervangen door spaarlampen. Nieuwe aanschaf uitsluitend met led lichtbronnen
Use of motion sensor lighting Tijdens het GEO-traject zijn op allerlei plaatsen bewegingsmelders voor licht geplaatst (stokkenhok, toiletten, kleedkamers).
Aantal lichtbronnen zijn vervangen door energie zuinige exemplaren.
Transition to energy efficient appliances Indien aan vervanging toe, ja. In de baan blijken kosten een groot obstakel.
Use of timers with appliances, heating and lighting Thermostaat is ingeregeld. Automatische temperatuur verlaging na reguliere sluitingstijd. Indien weer ingeschakeld is er een automatische stop na een bepaalde - ingestelde periode.
Parkeerterrein en toegangspad voorzien van licht/donker schakelaar en timer om 23.00 uur tot 10.00 uur.

Vehicles & Transport

The maintenance fleet at this golf facility uses the following fuel sources:

Ride-on Mowers Walking Mowers Utility Vehicles
Petrol 100%
Diesel 100%

Additional vehicles operated by this golf facility use the following fuel sources:

Golf Carts Cars Buses
Petrol 17%
Grid Electric 83%

This golf facility has established the following schemes to encourage reductions in staff and customer transport emissions:

Activity Description
Car sharing incentives Bij golf events op andere terreinen, ja (competitie).
Group transportation (e.g. buses) nvt
Secure cycle parking Op het terrein, achter het stokkenhok is een fietsenstalling.
Increasing equipment storage (e.g. lockers) Er zijn iets meer kastjes en lockers dan er gebruikt worden. Met enige regelmaat worden ze gepromoot in de nieuwsbrief.
Staff showers Niet aanwezig.

Supply Chain

De hoofdgreenkeeper probeert zoveel mogelijk lokaal onderdelen en materialen aan te schaffen. De belangrijkste leveranciers zitten in Epe (21,5 km) en Voorst (43 km). De keuze wordt gebaseerd op kwaliteit, maar wel bij een dealer in de buurt.
Er worden alleen grassen gebruikt die in het gebied thuishoren.
Er worden volgend jaar enkele andere schimmelbestrijders gebruikt, als gevolg van wijzingen in de wet. Het gebruik hiervan is echter minimaal.

De horeca is in een opbouwfase, de uitbater is nu bezig in zijn tweede jaar. De prioritieten liggen nog elders, bij het verhogen van het gebruik van de horeca. Men eist kwaliteit, maar prijs van de horeca blijkt daarbovenop een doorslaggevend aspect. Vlees wordt vaak bij een slager in de region gehaald, deze slacht zelf en gebruikt hoog kwaliteit vlees.

Voor het verbeteren van de afvalstromen zijn nadat deze in kaart gebracht, Moloks, geplaatst. Ze zijn deels ingegraven.
The head green keeper is dedicated to get as much of his supplies locally. Main suppliers are situated for instance at 21 (Epe) and 43km (Voorst). Choices are based on quality first, but at a dealer nearby if possible.
Only grasses suited for the local circumstances are used. There is a change in fungicides, due to changes in the law. Usage is minimal.

The horeca started two years ago and is still in a development stage. Priorities are to establishing a larger client base and to increase turnover. Members demand the quality they are used to outside of the club, yet price is critical. A local butcher serves as one of the meat suppliers.

In order to improve waist management, Moloks were situated behind the clubhouse.

Purchasing Policies

This golf facility undertakes the following ethical / environmental purchasing activities:

Activity Description
Measures to avoid waste at source Het sproeibeleid is gebaseerd op het gebruik van zo min mogelijk water (uit grondwaterbron, er is geen oppervlakte water op de baan).
Use of local suppliers Getracht wordt zoveel mogelijk met de lokale leveranciers te werken indien mogelijk. De belangrijkste leveranciers voor de baan zitten op 21 en 43 km.

Supply Chain

An overview of the supplier network at this golf facility:

Total number of suppliers Total number of suppliers within 10 Kilometres Total number of suppliers within 100 Kilometres
Maintenance Equipment 7 4 3
Course Supplies 4 1 3

Turfgrass Inputs

This golf facility undertakes the following IPM activities:

Activity Description
Encouraging drought and disease tolerant grasses Centraal in het baanbeleid, zowel in het gebruik van grassen, als in het minimaliseren van sproeien is erop gericht grassen zo gezond en sterk mogelijk te krijgen. Fairways worden in droge periodes bruin, op plekken zelfs kaal en zanderig. Dit herstelt zich vanzelf zodra er regen komt.
Managing stress and wear De greens zijn klein, en worden op bepaalde stukken erg belast, met name daar waar de green betreden wordt (einde van een pad bv). Op de green van de zevende was dat op een kwetsbare plek van de green, de trap is daarom verplaatst. Ook het afsnijden op de achtste is door een hele simpele maatregel (neerhangen van een bezem) verbeterd.

Kwetsbare stukken op de baan worden tijdig belucht.
Enhancement of soil structure Er wordt geregeld gezand en belucht.
Optimization of the growing environment Onder meer door waar mogelijk licht en lucht te creëren d.m.v. kap bomen en struiken. Dit is de laatste winters intensief gedaan, en heeft een grote invloed gehad op de kwaliteit van de greens.
Managing thatch levels Er was vroeger een viltprobleem, dit is inmiddels opgelost. Doel is om een viltlaag van max 5 mm te behouden, deze laag is nodig voor stabiliteit van grasmat.
Managing surface moisture Dauw wordt elke ochtend verwijderd.
Establishing thresholds for pests and disease Hier is het algemene greenbeleid en het onderhoud op gericht. Dagelijkse monitoring door greenkeepers.
Scouting for pests and diseases Elke morgen wordt dit door greenkeepers bekeken, dit is onderdeel van de normale routines.
Monitoring / improvement of plant health Jaarlijks wordt een zogenaamde Quick scan door externe adviseur gemaakt (Nibscanpro).

Fertilizer use at this golf facility in the last three years (kg):

2013 2012 2011
Fairways - K - Inorganic 40 40 40
Fairways - N - Inorganic 50 50 50
Fairways - P - Inorganic 25 25 25
Greens - K - Inorganic 316 271 245
Greens - N - Inorganic 115 100 120
Greens - N - Organic 20 17
Greens - P - Inorganic 19 8
Greens - P - Organic 6
Rough - K - Inorganic 0 0 0
Rough - K - Organic 0 0 0
Rough - N - Inorganic 0 0 0
Rough - N - Organic 0 0 0
Rough - P - Inorganic 0 0 0
Rough - P - Organic 0 0 0
Semi-Rough - K - Inorganic 0 0 0
Semi-Rough - K - Organic 0 0 0
Semi-Rough - N - Inorganic 0 0 0
Semi-Rough - N - Organic 0 0 0
Semi-Rough - P - Inorganic 0 0 0
Semi-Rough - P - Organic 0 0 0
Tees - K - Inorganic 79 144 144
Tees - N - Inorganic 161 152 150
Tees - P - Inorganic 43 44 42

Pesticide use at this golf facility in the last three years (kg):

2013 2012 2011
Fairways - Fungicide - Active Ingredient 00 0 0
Fairways - Fungicide - Total Weight 0 0 0
Fairways - Fungicide - Number of applications per year 0 0 0
Fairways - Herbicide - Active Ingredient 2.4 0 0
Fairways - Herbicide - Total Weight 6 0 0
Fairways - Herbicide - Number of applications per year 1 0 0
Fairways - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Fairways - Insecticide - Total Weight 0 0 0
Fairways - Insecticide - Number of applications per year 0 0 0
Greens - Fungicide - Active Ingredient 7 0 0
Greens - Fungicide - Total Weight 22 0 0
Greens - Fungicide - Number of applications per year 2 0 0
Greens - Herbicide - Active Ingredient 0 0 0
Greens - Herbicide - Total Weight 0 0 0
Greens - Herbicide - Number of applications per year 0 0 0
Greens - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Greens - Insecticide - Total Weight 0 0 0
Greens - Insecticide - Number of applications per year 0 0 0
Rough - Fungicide - Active Ingredient 0 0 00
Rough - Fungicide - Total Weight 00 0 0
Rough - Fungicide - Number of applications per year 0 0 0
Rough - Herbicide - Active Ingredient 0 0 0
Rough - Herbicide - Total Weight 0 0 0
Rough - Herbicide - Number of applications per year 0 0 0
Rough - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Rough - Insecticide - Total Weight 0 0 0
Rough - Insecticide - Number of applications per year 0 0 00
Semi-Rough - Fungicide - Active Ingredient 0 0 0
Semi-Rough - Fungicide - Total Weight 0 0 0
Semi-Rough - Fungicide - Number of applications per year 0 0 0
Semi-Rough - Herbicide - Active Ingredient 0 0 0
Semi-Rough - Herbicide - Total Weight 0 0 0
Semi-Rough - Herbicide - Number of applications per year 0 0 0
Semi-Rough - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Semi-Rough - Insecticide - Total Weight 0 00 0
Semi-Rough - Insecticide - Number of applications per year 0 0 0
Tees - Fungicide - Active Ingredient 0 0 0
Tees - Fungicide - Total Weight 0 00 0
Tees - Fungicide - Number of applications per year 0 0 0
Tees - Herbicide - Active Ingredient 0 0 00
Tees - Herbicide - Total Weight 00 0 0
Tees - Herbicide - Number of applications per year 0 0 0
Tees - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Tees - Insecticide - Total Weight 0 0 0
Tees - Insecticide - Number of applications per year 00 0 0

This golf facility undertakes the following actions to optimize pesticide use:

Activity Description
Selection on the least toxic and lest persistent products Er wordt zo min mogelijk met bestrijdingsmiddelen gewerkt. De toepassing is pleksgewijs. De keuze is op advies en wat wettelijk mogelijk is (de keuze is overigens heel beperkt).
Selection of appropriate products for specific pests and diseases Informeren bij o.a. Prograss en WPA wat er te koop is en wat werkt waarvoor, de hoofdgreenkeeper doet geregeld onderzoek op internet.
Spot-treatment with handheld sprayers and wipers Fairwayonkruiden worden met spuit (op rug) lokaal bestreden of handmatig gestoken.
Calibration and testing of sprayers Een keer in drie jaar nieuwe spuitdoppen.
Use of shrouded sprayer and anti-drip nozzles Nee. Er wordt wel rekening gehouden met de wind.
Non-chemical weed control Handmatig steken op greens en tees en apron.
Use of organic and biological products to improve plant health and resistance. Ja, o.a. biomasssugar, en diverse andere producten om bodem te verbeteren.
De greenkeepers zijn erg bezig om bodemleven te bevorderen en te stimuleren.

Waste Management

No waste audits have been undertaken at this golf facility.

This golf facility manages key waste streams as follows:

Re-use Recycle Landfill Incinerate
Glass false true false false
Plastic false true false false
Aluminium false true false false
Metal false true false false
Paper & Cardboard false true false false
Grass Clippings false false true false
Cores & Turf false false true false
Sand false false true false
Wood / Timber false false true true

This golf facility undertakes the following activities to continue the lifecycle of materials and resources:

Activity Description
Separation of recyclable materials Er zijn Moloks geplaatst voor: glas, papier/karton, en restafval.
Plastic: door de ROVA ter beschikking gestelde zakken. Scheiding aan de bron: in de keuken (50%) en bij de stokkenberging (leden). Verzamelcontainer voor ROVA zakken ter voorkoming van zwerfafval..
Returning clipping to fairways and walkways Houtafval wordt versnipperd en op de paden gestrooid. Van snoeihout worden verder ook wallen gemaakt. Alles wordt gebruikt.
Maaiafval wordt op de baan gebruikt en hier en daar in de bos gestrooid. Alleen de maaien van de rough is een te grote hoeveelheid en wordt afgevoerd.
Education of staff and customer education Mondelinge overdracht en aanwezigheid van aanduidingen op de verzamellocaties.
Waste awareness campaigns Aandacht in nieuwsbrief voor nieuwe vuilnisscheiding.

Pollution Control

De golfclub wordt jaarlijks geïnspecteerd door de gemeente op wettelijke compliance. . Een koelkast zal volgend jaar vervangen worden, de investering is goedgekeurd.
Protocolontwikkeling is nu doel. De hoofdgreenkeeper heeft in 2014 een analyse gemaakt op basis van de wettelijke bepalingen en mogelijke verbeteringen aangegeven. Drie punten worden geselecteerd.

Het bestuur, secretariaat en enkele commissies (9 projecten) zijn grotendeels papierloos, mbv dropbox (archief) en basecamp ( projectmanagementprogramma).
Post naar de leden gaat zoveel mogelijk via email, Alleen voor specifiek omschreven zaken wordt post gebruikt. Informatie wordt verspreid via een nieuwsbrief en de website. Twee jaar lang is ook het clubblad digitaal aangeboden, maar dat beleid is herzien vanwege de leesbaarhied van het blad en wens van de leden. Het aantal nummers is gehalveerd en de verzending wordt gebruikt om tegelijkertijd andere zaken te versturen.

The local government inspects the golf club annually om the compliance to legal requirements. One of the refrigerators needs replacement due to changing laws on coolants, the investment has been approved .
The head green keeper has finalized an extensive legal survey earlier this year. The policy of the club is to develop protocols: three points will be chosen from the survey as priority for the next three years.

The board, the secretariat and a few committees (nine projects in total) work almost without paper. Since 2014 Dropbox is used as digital archive, Basecamp for project management. Paperbased mail to members has been restricted to specific use. Most information is digital, either through the website, or a weekly newsletter.
For two years the club paper was digital, but both for reasons of its use and for the appreciation of the members the paper version was re-established. The number went from six to three editions a year and the mailings are combined with other necessary mailings.

Water Analysis

This golf facility monitors water quality with the following frequency:

Chemical Biological Visual
Inflow
On-Site Two Yearly
Outflow

Waste Water

Waste water from this golf facility is managed as follows:

Discharges to Formal Discharge Agreement
Golf Course N/A No
Clubhouse Mains Sewer Yes
Maintenance Facility Mains Sewer Yes
Wash Pad Via Oil Separator Yes

Hazardous Materials

Hazardous materials at this golf facility are handled and disposed of as follows:

Secure Storage Registered Uplift
Detergents true false
Cooking Oils false true
Lubricants true false
Pesticide Containers true false
Fertiliser Bags true false
Oil Filters false true
Batteries true false

Pollution Prevention

This golf facility undertakes the following activities to prevent pollution from its maintenance facility and clubhouse:

Activity Description
Storage of equipment and hazardous products on covered, sealed impervious areas Ja
Maintenance of equipment on covered, sealed impervious areas Ja
Mixing of pesticides and fertilizers in covered areas Ja
Mixing of pesticides and fertilizers over impervious surfaces Ja
Installation of above-ground fuel tanks Tank voor diesel bovengronds (dubbelwandig met mangat).
Installation of sufficient secondary containment for fuel Ja.
Provision of containment booms and absorbent materials Ja

This golf facility undertakes the following activities to prevent pollution on its golf course:

Activity Description
Eliminating leachate and run-off through careful timing of turf inputs Ja
Establishment of vegetative buffer strips around water bodies nvt
Establishment of emergency spillage response plan Bij tankplaatsen hangt een protocol

Community

De Hattemse heeft nauwelijks staf (0,2 fte secretaresse en 2,3 fte greenkeepers, horeca is extern). Veel werk wordt gedaan door leden in commissies en projecten. De betrokkenheid is heel groot. De club put uit een enorme hoeveelheid kennis van en ervaring in natuur, juridisch, organisatie, automatisering en architectuur.

Er is veel aandacht geweest de laatste 3 jaar om kennis te up daten, te creeren, vast te houden en transparant te maken (bestuur, opzetten werkarchief, protocollering, archiefcommissie, enquete, website, etc.). Dit moet het komende jaar afgerond worden.

Contacten worden onderhouden met groepen en organisaties in de omgeving, zoals de gemeente, de provincie, andere sportclubs, de buren, Dutch Golf, en natuurorganisaties. Het bestuur wil dit niveau handhaven.


The Hattemse employs only a small number of people (0,2 secretariat, 2,3 fte green keeping). Members do a lot of the work, in numerous committees, projects and individual actions. The commitment is high. This way, the club plugs into an enormous source of experience and knowledge in areas such as nature, legal matters, organization, automation and architecture. This proces will be finalized next year.

Maintaining knowledge and experience is a major concern in any organization that is mostly run by volunteers. The last three years a lot of attention was given to update, create, maintain information, and to present it transparently (for instance within the board, in setting up an running archive next to the central archive, secretariat, protocols, archive committee, enquete, website, ect.).

There are contacts with a number of groups and organisations, such as the local government, the county, nature groups, neighbours like Dutch golf, local groups such as the Lions and the Rotary, and clubs on sport. Local businesses have been offered room at the club, their ‘ business club‘ plays and eats 8 times a year. The board aims to maintain this level of contacts.

Employment & Education

Typical staffing levels at this golf facility are:

Full Time Part Time Seasonal
Course Management 1 0.8 0.5
Food & Beverage 1
Other 0.2

The sustainability working group at this golf facility is comprised of:

  • Committee Members
  • Hoofdgreenkeeper
  • members of the board

Employees at this golf facility receive the following formal and informal environmental education:

Activity Description
Management of accidents and emergencies Horecapersoneel en baanpersoneel hebben diploma BHV.
Jaarlijks wordt voor leden een AED cursus georganiseerd.
Management of habitats and vegetation Hoofdgreenkeeper en leden GEO werkgroep, baancommissie gaan regelmatig naar symposia.
Health & Safety Een bestuurslid is verantwoordelijk voor de Arbo. Het bestuur heeft ook de RIE afgerond en een actieplan gemaakt op het gebied van veiligheid.
Energy Saving Via commissie gebouwen.
Understanding of landscape and cultural heritage Hoofdgreenkeeper en kennisinbreng door diverse leden van de golfclub

Community Relations

This golf facility engages with local community groups in the following manner:

Activity Description
Neighbours Minimaal jaarlijks bij jaarwisseling is er contact. Voorzitter gaat langs.
Local Government In 2012 is er een gesprek met wethouders en bestuur Hattemse geweest. De golfclub heeft ook bijgedragen aan de discussies voor een toekomstpan van de gemeente in 2013.
Local Environmental Groups Millieugroep
Local Community Groups De Golfclub neemt deel aan de sportkoepel, een gremium waar alle sportclubs uit Hattem bij aangesloten zijn. Lions en Rotary hebben meerdere malen per jaar een avond op de golfclub.
Een lokale bridgeclub gebruikt de eetzaal in het winterseizoen op dinsdag voor haar middagen.
Op donderdag ochtend is momenteel een bridgeclub waar ook niet leden deelnemen.
Media Regelmatig contact met de lokale TV omroep die ook de eerste open dag gefilmed en uitgezonden heeft.
Diverse contacten bij kranten etc. Afspraak ligt dat zodra GEO verder is en hertencoridor dat dit aandacht krijgt in de regiodagblad.
Local Businesses Veel contacten, via sponsoring en businessclub.

Land Use & Cultural Heritage

This golf facility provides access and diversified land use for others through:

Activity Description
Maintenance of existing public paths Er zijn geen publieke paden op de baan.
Creation of new paths and nature trails N.v.t.
Installation of effective and welcoming signage Twee nieuwe borden zijn geplaatst. Een bij het begin van de parkeerplaats (welkom) en een bij de entree (informatie baan).
Providing opportunities for other recreation (e.g. fishing) Bridge. Elke winter vier maal golf en bridge, elke maand dames bridge en op woensdag.
Hele jaar heen: bridge op dinsdag van lokale bridgeclub.
Donderdagochtend bridgeles door leden aan leden en niet leden.
Partnership conservation and access projects (e.g. community woodland) Hertencorridor: hierover wordt al een aantal jaar overleg gevoerd, het project is in de afrondende fase. Om de hertencorridor mogelijk te maken is grond geruild met de provincie. Er wordt nu nog verder gesproken over natuurwaarden op en rond de golfclub (paddenpoel, riviertje de Grift).
Continuation of traditional agricultural activities N.v.t.

No archaeological or heritage surveys have been undertaken at this golf facility.

This golf facility does not consult any organizations regarding the conservation of cultural heritage.

This golf facility undertakes the following activities to conserve cultural heritage features:

Activity Description
Historic Features (Hedgerows / Dykes / Moats / Cairns etc) Er is overleg met provincie en milieubeheer over de Grift, een riviertje dat langs de golfbaan loopt.

Communications

This golf facility undertakes the following internal environmental communications:

Activity Description
Provision of newsletters, notice boards & poster display Newsletters (algemeen, rabbits), specifieke informatieve emails, clubblad, website (bestuur, wedstrijdreglement, etc), informatiebod in de hal.
In dames en herenkleedkamer informatiemogelijkheden.
Members evenings and course walks Ja, diverse keren.
- Birdwatching jaarlijks (open ook voor niet leden)
- Regelles in de baan (tweemaal per jaar)
- Regelles Competitie
- Incidentele avonden (bv presentatie clubhuis plannen)
- Af en toe ronde bosploeg met baanarchitect (2013)
Course guides / brochures Diverse brochures (courseguide, automatisering, algemene informatie, algemeen, sponsoring).
Interpretation panels & course signage Nieuwe borden van onbehandeld hout zijn vorig jaar geplaatst, o.a. richtingsborden die beter in de omgeving passen. Het welkombord met de informatie van de baan is van hetzelfde onbehandelde hout.
Establishment of a nature trail nvt

This golf facility undertakes the following social and environmental advocacy activities:

Activity Description
Website, press releases & brochures Website, nieuwsbrief, diverse persberichten, clubblad.
Supporting campaigns In 2012 een goede doelenactie van een lokale bedrijvengroep waarvoor de baan om niet ter beschikking is gesteld. In 2012 en 2013 is de baan ter beschikking gesteld voor een gezamenlijke wedstrijd met Dutch Golf, waarvan de opbrengsten gingen naar Ronald Mc Donald.
Course walks / open days - jaarlijks: open dag
- jaarlijks: birdwatching
- jaarlijks ronde met baanarchitect (bestuur, baancommissie greenkeepers)
Attending community meetings Sportkoepel.
Gemeente voor een toekomstvisie (2013)
Joint practical projects with community Bijvoorbeeld: open dag is samen met Dutch Golf, Uiterwaarden wedstrijd (goed doel: Rotary), Birdwatching (local expert).